Değerli ziyaretçiler, Appcase ekibi bu yazısında “18 yaş kanunu ne zaman çıktı” konusunu tüm yönleriyle aktarıyor.
Kayseri’nin Sessiz Sokaklarında 25 Yaşında Olmak
Kayseri’de büyümek, bazı duyguları yüksek sesle yaşamayı değil, içe atmayı öğretiyor insana. 25 yaşına geldiğimde bunu daha net fark ettim. Sokaklar aynı sokaklar, insanlar aynı bakışlarda ama ben değiştim. Defterlerim değişti, kelimelerim ağırlaştı. Çocukken “büyümek” dediğim şeyin aslında bir tür yalnızlıkla yan yana yürümek olduğunu şimdi anlıyorum.
Her akşam eve dönerken aynı ışıkların altından geçiyorum. Marketin önünde oturan amcalar, uzaktan gelen çay bardaklarının şıngırtısı, rüzgârın taşıdığı o tanıdık toz kokusu… Bütün bunlar bana hep aynı soruyu fısıldıyor: “Sen ne zaman büyüdün?” Belki de cevap basit değil. Belki de büyümek bir gün olmuyor, yıllara yayılıyor.
Ve o yılların içinde, aklımda sürekli dönüp duran bir soru var: 18 yaş kanunu ne zaman çıktı? Bunu sadece bir tarih merakıyla sormuyorum. Sanki kendi içimdeki kırılma noktalarını anlamak için soruyorum.
18 Yaş Kanunu Ne Zaman Çıktı? O Sorunun Peşinde Bir Akşam
O soruyu ilk kez ciddi ciddi düşündüğüm akşam, yine defterime yazı yazıyordum. Dışarıda yağmur vardı. Kayseri’nin yağmuru her zaman biraz serttir; camlara vururken bile bir şeyleri sorgulatır insana. O gece de öyleydi.
Defterin başına şunu yazdım: “18 yaş kanunu ne zaman çıktı?”
Sonra durdum. Çünkü aslında sormak istediğim tarih değildi. Sormak istediğim şey, neden 18 yaşın “büyüklük” kabul edildiğiydi.
O an zihnimde lise yıllarım canlandı. 18 yaşına yaklaşırken hissettiğim o garip heyecan… Sanki bir kapı açılacak ve herkes bana “artık yetişkinsin” diyecekti. Ama kimse demedi. Sadece zaman geçti.
Bir yandan hukukta 18 yaşın yetişkinlik sınırı olarak kabul edilmesi, özellikle modern düzenlemelerle netleşen bir çerçeveye oturmuştu. Ama benim içimdeki mesele hukuk değildi. Benim meselem, o yaşa gelince hiçbir şeyin sihirli bir şekilde değişmemesiydi.
Eski Defterlerin Arasında
O gece eski defterlerimi çıkardım. 17 yaşımda yazdığım cümleler, 18’e gün sayarken attığım çizikler… Hepsi oradaydı. O zamanlar 18 yaşına girdiğimde her şeyin değişeceğini sanıyordum. Daha özgür olacağımı, daha anlaşılır olacağımı, hatta belki daha mutlu olacağımı…
Ama 18 geldiğinde hayat sadece devam etti.
Defterin bir sayfasında şunu yazmışım: “18 olunca her şey kolay olacak.”
O cümlenin yanına bugünden bir not düştüm: “Kolay olmadı.”
O an içimde hafif bir hayal kırıklığı hissettim. Çünkü beklediğim şey gerçekleşmemişti. Ama aynı zamanda tuhaf bir farkındalık da vardı: Belki de büyümek, bir şeylerin kolaylaşması değil, zorlaşmasına rağmen devam edebilmekti.
Bir Kahve ve Bir Hatıra
Ertesi gün küçük bir kafeye gittim. Cam kenarına oturdum. Dışarıda insanlar hızlı hızlı yürüyordu. Herkes bir yere yetişiyordu ama kimse gerçekten nereye gittiğini düşünmüyor gibiydi.
Kahvemi içerken yan masadaki iki genç konuşuyordu. Biri “18 olunca her şey serbest oluyor” diyordu. Diğeri gülüyordu. O an içimden bir şey kırıldı.
Ben 18 olduğumda hiçbir şeyin “serbest” olmadığını hatırladım. Sadece sorumlulukların arttığını, beklentilerin çoğaldığını, insanların senden daha çok şey beklediğini…
Ve içimden geçen tek şey şuydu: Keşke biri bana 18’in sadece bir sayı olduğunu daha önce söyleseydi.
18 Yaş ve Yetişkinlik Algısı
Toplumun “18 yaş”a yüklediği anlam ile bireyin hissettiği şey çoğu zaman aynı değil. Hukuki bir sınır olarak çizilen bu çizgi, duygusal dünyada o kadar net değil.
Ben 18 yaşımı geçtiğimde kendimi bir anda değişmiş hissetmedim. Aksine, daha çok soru sormaya başladım. Kim olduğum, ne istediğim, neyi yanlış anladığım…
Ve bu soruların hiçbiri kolay değildi.
Okul Yıllarında Kırılma
Lise yıllarında herkes 18’i konuşurdu. Sanki bir final gibiydi. “18 olunca özgürsün” derlerdi. Ama kimse özgürlüğün ne olduğunu açıklamazdı.
Ben özgürlüğü önce yanlış anladım. Sadece dış dünyaya ait bir şey sandım. İstediğini yapmak, istediğin yere gitmek…
Ama 18 olduktan sonra fark ettim ki özgürlük önce zihinde başlıyordu. Ve zihnim hiç o kadar özgür hissetmemişti.
Aile Baskısı ve Beklentiler
Evde ise 18 başka bir anlam taşıyordu. “Artık büyüdün” cümlesi, bazen bir beklenti, bazen bir yük gibi söyleniyordu.
Bir gün annem bana “artık kendi kararlarını verebilirsin” dedi. O an mutlu olmuştum. Ama sonra fark ettim ki karar vermek, her zaman rahatlatıcı bir şey değilmiş. Bazen insanı daha çok yoruyormuş.
O yaşlarda bunu anlayamamıştım. Şimdi ise her kararın bir bedeli olduğunu daha iyi biliyorum.
O Gün: Haberle Gelen Değişim Hissi
Bir gün bir haber gördüm. Medeni hukuk ve yaş sınırlarıyla ilgili düzenlemeler üzerine konuşuluyordu. Başlıkta yine o soru vardı zihnimde yankılanan: 18 yaş kanunu ne zaman çıktı?
Haberin içeriğini okurken aslında şunu fark ettim: mesele sadece bir “çıkış tarihi” değil, toplumun insanı ne zaman yetişkin saydığıydı.
Ben o an içimde garip bir boşluk hissettim. Çünkü resmî olarak yetişkin sayılmakla, gerçekten yetişkin hissetmek arasında büyük bir fark vardı.
O boşluk duygusu uzun sürdü.
İçimdeki Çatışma: Özgürlük mü Sorumluluk mu?
25 yaşında hâlâ aynı soruların bazılarını taşıyorum. Belki de bazı soruların cevabı yoktur.
Özgürlük istiyorum ama sorumluluklarım var. Bazen kaçmak istiyorum ama kalmam gerekiyor. Bazen büyümek istiyorum ama içimdeki çocuk hâlâ direniyor.
En zor şey, bu iki tarafı aynı anda taşımak.
Bir tarafım “artık yeterince büyüdün” diyor. Diğer tarafım “henüz hiçbir şey anlamadın” diye fısıldıyor.
Ve ben ikisinin arasında kalıyorum.
Bugünden Geriye Bakınca
Şimdi geriye baktığımda 18 yaşım bana çok uzak geliyor. Ama aslında çok yakın. Çünkü o yaşta hissettiğim şeyler hâlâ içimde bir yerde duruyor.
“18 yaş kanunu ne zaman çıktı?” diye sorduğumda artık sadece bir tarih aramıyorum. O sorunun içinde kendi büyüme hikâyemi arıyorum.
Büyümek, bir kanunun çıktığı gün başlamıyor. Büyümek, insanın kendi içinde verdiği küçük savaşlarla başlıyor.
Ve ben hâlâ o savaşların içindeyim.
Appcase okurlarıyla “18 yaş kanunu ne zaman çıktı” konusunu paylaşmak gerçekten güzeldi. Bir sonraki yazımızda görüşmek üzere!
Şunları da İnceleyin: İşçi sigortasını kim öder ?